Festiwal Łódź Wielu Kultur 2026 // Marek Edelman a kwestia palestyńska. Spotkanie.

👉 CO? Marek Edelman nie był bohaterem z pomnika - bliżej mu było do zwykłych ludzi. Jego sposób myślenia ukształtowały idee Bundu: socjalistyczne, świeckie, głoszące, że godność człowieka nie potrzebuje wielkich haseł, tylko codziennej solidarności. Bund uczył, że nie trzeba uciekać gdzie indziej, żeby walczyć o lepszy świat - trzeba robić to tu i teraz. Edelman wziął tę lekcję na serio, nigdy nie marzył o osobnym państwie dla Żydów. Jego kompasem życiowym pozostało przekonanie, że najważniejsze jest to, czy potrafimy stanąć po stronie słabszych. Podczas spotkania przypomnimy historię i program Bundu - ruchu, który przez dekady odgrywał ważną rolę w Europie Wschodniej, a dziś pozostaje w Polsce w dużej mierze zapomniany. Jaką wizję żydowskiej tożsamości promował Bund? Jak odnosił się do projektu syjonistycznego? Jak wpłynął na stosunek Edelmana do Izraela i losu Palestyńczyków? Porozmawiamy także o słynnych listach, które Edelman napisał do palestyńskich przywódców i o burzliwych reakcjach, jakie wzbudziły one na scenie międzynarodowej. Nigdy się nie dowiemy, jaka dziś byłaby perspektywa Edelmana. Możemy natomiast stawiać pytania o jego ideowe dziedzictwo: o to, jak pomaga nam zrozumieć teraźniejszość, jak może wspierać walkę o prawa człowieka, sprzeciw wobec ucisku i dążenie do globalnej sprawiedliwości. 👉 KIEDY i GDZIE? Niedziela 10 maja 2026 godz. 17:00-20:00 Centrum Dialogu im. Marka Edelmana w Łodzi ul. Wojska Polskiego 83 Sala 100 Wstęp bezpłatny. Zapisy via e-mail: [email protected] W tytule maila prosimy o podanie nazwy wydarzenia. 👉 KTO? W rozmowie udział wezmą: Anna Dzierzgowska - nauczycielka historii, tłumaczka z języka angielskiego, feministka, Hanka Grupińska - pisarka, dziennikarka, reportażystka, autorka książek m.in. o pamięci Zagłady i doświadczeniu żydowskim, Martyna Rusiniak-Karwat - politolożka i historyczka, adiunkt oraz kierowniczka Działu Wydawnictw i Dokumentacji w Instytucie Studiów Politycznych PAN. Prowadzenie: Monika Bobako - filozofka, badaczka problematyki postkolonialnej i feministycznej Po zakończeniu części dyskusyjnej uczestniczki spotkania pozostaną jeszcze przez około godzinę do dyspozycji publiczności w bardziej kameralnej formule rozmowy i pytań. 👉 DLA KOGO? Spotkanie adresowane jest do wszystkich osób zainteresowanych historią idei, doświadczeniem żydowskiej Europy Środkowo-Wschodniej oraz współczesnymi debatami o odpowiedzialności, solidarności i prawach człowieka. To propozycja dla publiczności Festiwalu Łódź Wielu Kultur, która chce lepiej zrozumieć wielogłosowe dziedzictwo miasta i regionu oraz przyjrzeć się temu, jak lokalne biografie - takie jak biografia Marka Edelmana - otwierają perspektywę rozmowy o sprawach globalnych. Wydarzenie zaprasza do refleksji nad tym, jak tradycje myślenia wywodzące się z Europy Wschodniej i doświadczenia polskich Żydów mogą dziś inspirować do rozmowy o współczesnym świecie. 👉 DLACZEGO WARTO? Postać Marka Edelmana pozwala spojrzeć na historię XX wieku nie tylko jako na opowieść o przeszłości, lecz także jako na źródło języka potrzebnego do rozmowy o współczesnych konfliktach i odpowiedzialności za innych. Jego biografia - głęboko związana z Łodzią i tradycją Bundu - przypomina o alternatywnych drogach myślenia o żydowskiej tożsamości, solidarności społecznej i miejscu człowieka wobec przemocy i niesprawiedliwości. Właśnie takie wieloperspektywiczne opowieści o historii i pamięci są jednym z fundamentów Festiwalu Łódź Wielu Kultur, który przywraca głos różnym tradycjom współtworzącym doświadczenie miasta i regionu. Spotkanie będzie okazją do wspólnej refleksji nad tym, jak dziedzictwo Edelmana może pomóc w rozumieniu współczesnych napięć wokół Izraela i Palestyny oraz jak może inspirować do myślenia o solidarności ponad granicami państw, języków i kultur. Wydarzenie jest częścią cyklu „Centrum Dobrej Rozmowy: głosy żydowskie. Spotkania inspirowane myślą Marka Edelmana i Aliny Margolis-Edelman" w ramach Festiwalu Łódź Wielu Kultur. Kuratorka cyklu: Monika Bobako Współpraca merytoryczna: Agata Siwiak Więcej informacji 👉 https://lodzwielukultur.pl/wydarzenia/marek-edelman-a-kwestia-palestynska-spotkanie/ Zdjęcie Marek Edelman, fot. Zofia Nasierowska, z archiwum Pauli Sawickiej --- Dofinansowano ze środków Ministerstwa Kultury i Dziedzictwa Narodowego pochodzących z Funduszu Promocji Kultury - państwowego funduszu celowego. Zadanie jest współfinansowane z dotacji Miasta Łodzi.

👉 CO? Marek Edelman nie był bohaterem z pomnika - bliżej mu było do zwykłych ludzi. Jego sposób myślenia ukształtowały idee Bundu: socjalistyczne, świeckie, głoszące, że godność człowieka nie potrzebuje wielkich haseł, tylko codziennej solidarności. Bund uczył, że nie trzeba uciekać gdzie indziej, żeby walczyć o lepszy świat - trzeba robić to tu i teraz. Edelman wziął tę lekcję na serio, nigdy nie marzył o osobnym państwie dla Żydów. Jego kompasem życiowym pozostało przekonanie, że najważniejsze jest to, czy potrafimy stanąć po stronie słabszych. Podczas spotkania przypomnimy historię i program Bundu - ruchu, który przez dekady odgrywał ważną rolę w Europie Wschodniej, a dziś pozostaje w Polsce w dużej mierze zapomniany. Jaką wizję żydowskiej tożsamości promował Bund? Jak odnosił się do projektu syjonistycznego? Jak wpłynął na stosunek Edelmana do Izraela i losu Palestyńczyków? Porozmawiamy także o słynnych listach, które Edelman napisał do palestyńskich przywódców i o burzliwych rea...